بخاری هیزمی شومینه ای

اگر منظره‌ی شعله‌ی شومینه را بدون تخریب دیوار و ساخت‌وساز می‌خواهید، بخاری هیزمی شومینه‌ای برای همین ساخته شده است. این بخاری‌ها کنار منظره‌ی آتش، گرمای یک بخاری واقعی را هم به ویلا، کلبه یا خانه‌باغ شما می‌دهند.

اگر دیدن شعله برایتان مهم نیست و فقط گرما می‌خواهید، مدل‌های دیگر بخاری هیزمی را ببینید. بخاری هیزمی طرح شومینه هم مثل هر بخاری هیزمی دیگری به دودکش نیاز دارد، پس اگر امکان اجرای دودکش ندارید، این دسته برای شما مناسب نیست.

بخاری هیزمی شومینه‌ای چدنی بخرم یا فولادی؟

جنس بدنه بیشترین اثر را روی تجربه‌ی روزمره‌ی شما می‌گذارد. سرعت گرم شدن، ماندگاری گرما و نوع مراقبت، همه به همین انتخاب بستگی دارند.

ویلای آخر هفته ← فولادی: اگر می‌خواهید خانه زود بعد از رسیدن گرم شود، مدل فولادی مناسب‌تر است.

خانه‌ی روستایی یا خانه‌باغ ← چدنی: اگر بخاری در تمام فصل سرما روشن است، گرمای ماندگار چدن راحتی بیشتری به شما می‌دهد.

ترک خوردن چدن و تاب برداشتن فولاد هم با استفاده‌ی درست پیش نمی‌آیند. بخاری چدنی را با آتش کم روشن کنید تا بدنه آرام گرم شود، و هرگز روی بدنه‌ی داغ آن آب نریزید. بخاری فولادی را هم ساعت‌ها با دریچه‌ی کاملاً باز و آتش زیاد داغ نکنید.

چدن «بهتر» از فولاد نیست؛ این دو برای دو الگوی مصرف متفاوت ساخته شده‌اند. مصرف هیزم هم بیشتر به طراحی محفظه‌ی آتش، کنترل هوای ورودی و کیفیت هیزم بستگی دارد تا جنس بدنه.

چه بخاری‌ای برای فضای شما مناسب است؟

بخاری کوچک‌تر از فضا، حتی با آتش زیاد هم خانه را گرم نمی‌کند و هیزم را زود تمام می‌کند. بخاری بزرگ‌تر از نیاز هم فضا را بیش از حد داغ می‌کند و ناچار می‌شوید آتش را کم کنید، و آن‌وقت هیزم کامل نمی‌سوزد و دود بیشتری تولید می‌شود. پیش از انتخاب، این عوامل را در نظر بگیرید.

متراژ و ارتفاع سقف: بخاری باید کل حجم هوای فضا را گرم کند. سالنی با سقف بلند، حتی با متراژ یکسان، بخاری قوی‌تری می‌خواهد.

عایق‌بندی ساختمان: دیوارهای قدیمی، پنجره‌های تک‌جداره و درزهای باز، گرما را زود هدر می‌دهند. ویلا و کلبه‌ای با عایق‌بندی ضعیف، بخاری بزرگ‌تری لازم دارد.

سرمای منطقه: بخاری کافی برای یک ویلا در شمال، ممکن است در منطقه‌ی کوهستانی و سردسیر کم بیاورد.

گرمایش اصلی یا کمکی: اگر بخاری تنها منبع گرمای خانه است، باید کل فضا را گرم کند. اگر کنار شوفاژ یا بخاری گازی کار می‌کند، مدل کوچک‌تر هم کافی است.

عمق آتشدان و طول هیزم: عمق آتشدان (محفظه‌ی آتش) را با طول هیزمی که در دسترس دارید مقایسه کنید. اگر هیزم جا نشود، هر بار باید آن را کوتاه کنید.

درب شیشه‌ای نسوز: شیشه‌ی درب در برابر حرارت مقاوم است و شعله را در تمام مدت نشان می‌دهد. شیشه وقتی دوده می‌گیرد که هیزم ناقص بسوزد، پس هیزم خشک بسوزانید و آتش را خیلی کم نکنید. شیشه را فقط وقتی بخاری کاملاً سرد شده تمیز کنید؛ دستمال خیس روی شیشه‌ی داغ ممکن است آن را ترک بدهد.

سطح بالایی بخاری: می‌توانید کتری یا قابلمه را روی سطح بالایی بخاری بگذارید. در ویلا و کلبه، این قابلیت کاربرد روزمره دارد.

اندازه‌ی مناسب به ترکیب همه‌ی این عوامل بستگی دارد. اگر بین دو مدل مردد هستید، متراژ، ارتفاع سقف و وضعیت عایق‌بندی فضا را برای ما بفرستید.

دودکش؛ شرط کارکرد ایمن بخاری

بخاری هیزمی بدون دودکش کار نمی‌کند، چون دود و گاز مونوکسید کربن باید از راه دودکش بیرون بروند. دودکشی که درست اجرا نشده باشد، دود را به داخل خانه برمی‌گرداند و خطر گازگرفتگی دارد. پیش از نصب، به این نکات توجه کنید.

• قطر لوله با خروجی بخاری یکی باشد. لوله‌ی تنگ‌تر راه دود را می‌بندد و دود برمی‌گردد. لوله‌ی گشادتر هم دود را سرد می‌کند و دود سرد، دوده‌اش را در دودکش جا می‌گذارد.
• مسیر لوله تا حد ممکن عمودی باشد و خم و مسیر افقی کمی داشته باشد. هر خم و هر مسیر افقی، کشش دودکش را ضعیف می‌کند. ارتفاع کافی دودکش، برعکس، کشش را قوی‌تر می‌کند.
• سر دودکش بالاتر از بام باشد. اگر دودکش پایین‌تر از لبه‌ی بام یا ساختمان‌های اطراف باشد، باد دود را به داخل برمی‌گرداند.
• کلاهک دودکش نصب کنید. کلاهک جلوی ورود باران و برف را می‌گیرد و مانع برگشت دود هنگام وزش باد می‌شود.
• اتصالات لوله‌ها با درزگیر نسوز کاملاً درزگیری شوند. هر درز باز، راهی برای نشت دود به داخل خانه است. سیلیکون معمولی در حرارت می‌سوزد و جای درزگیر نسوز را نمی‌گیرد.
• محل عبور لوله از دیوار یا سقف عایق حرارتی داشته باشد. لوله‌ی داغ نباید با چوب، سقف کاذب یا مواد قابل اشتعال تماس داشته باشد. در این قسمت، از لوله‌ی دوجداره‌ی عایق‌دار استفاده کنید.

لوله و کلاهک دودکش متناسب با بخاری را هم می‌توانید از فروشگاه ما تهیه کنید. مشخصات هر لوله در صفحه‌ی خودش آمده است.

پیش از اولین روشن کردن بخاری، چه چیزهایی را بررسی کنید؟

بعد از نصب بخاری و دودکش، این موارد را به ترتیب بررسی کنید.

1. کف‌پوش نسوز زیر بخاری: بخاری را روی سطح نسوز مثل سنگ، سرامیک یا ورق فلزی بگذارید. سطح نسوز باید جلوتر از درب بخاری ادامه داشته باشد تا زغال یا خاکستر داغ روی فرش یا کف چوبی نیفتد.
2. فاصله از مواد قابل اشتعال: بخاری را با فاصله‌ی کافی از دیوار چوبی، پرده، مبل و محل نگهداری هیزم نصب کنید. حرارت بدنه، حتی بدون تماس مستقیم، می‌تواند این مواد را آتش بزند.
3. اتصالات دودکش: یک بار دیگر مطمئن شوید که اتصال بخاری به لوله و اتصال لوله‌ها به یکدیگر محکم و درزگیری شده است.
4. ورود هوای تازه: بخاری برای سوختن به هوا نیاز دارد. اگر فضا کاملاً بسته است و درز یا دریچه‌ای برای ورود هوا ندارد، یک دریچه‌ی کوچک هوا در نظر بگیرید. کمبود هوا کشش دودکش را ضعیف می‌کند و خطر برگشت دود را بالا می‌برد.
5. هشداردهنده‌ی مونوکسید کربن: یک هشداردهنده‌ی مونوکسید کربن (سنسور گاز) در همان فضا نصب کنید. این گاز بی‌رنگ و بی‌بوست و بدون هشداردهنده متوجه نشتش نمی‌شوید. سردرد، سرگیجه، تهوع و خواب‌آلودگی ناگهانی هنگام روشن بودن بخاری، می‌تواند نشانه‌ی گازگرفتگی باشد. در این حالت فوراً پنجره‌ها را باز کنید و از خانه بیرون بروید.
6. روشن کردن تدریجی: دفعات اول، بخاری را با آتش کم روشن کنید و آرام‌آرام آتش را بیشتر کنید. در اولین روشن شدن، رنگ نسوز بدنه حرارت می‌بیند و ممکن است کمی بو و دود بدهد. این طبیعی است و پس از چند بار استفاده برطرف می‌شود، ولی در این مدت پنجره‌ها را باز بگذارید.

هیزم خشک؛ گرمای بیشتر با مصرف کمتر

هیزم تر گرمای کمتری می‌دهد و هیزم بیشتری مصرف می‌کند. علتش آبی است که در چوب تازه مانده: بخش بزرگی از حرارت آتش صرف تبخیر همین آب می‌شود، نه گرم کردن خانه.

هیزم تر دود بیشتری هم تولید می‌کند، و این دود فقط شیشه را سیاه نمی‌کند؛ روی دیواره‌ی داخلی دودکش هم کرئوزوت (دوده‌ی قیری و چسبناک) می‌نشاند. کرئوزوت راه دود را تنگ می‌کند و ممکن است داخل دودکش آتش بگیرد.

هیزم خشک را با سه نشانه می‌شناسید: از هیزم تازه سبک‌تر است، روی مقطعش ترک‌های ریز دیده می‌شود، و وقتی دو قطعه را به هم می‌زنید صدای خشک و توخالی می‌دهد. هیزم تازه را دست‌کم چند ماه در جای سرپوشیده و با جریان هوا نگهداری کنید تا خشک شود.

گارانتی و مرجوعی

گارانتی بدنه و جوشکاری: بدنه و جوشکاری بخاری یک سال گارانتی دارند.

شیشه‌ی درب: اگر شیشه در حمل و نقل آسیب ببیند، بدون هیچ شرطی تعویض می‌شود. شکستن شیشه در استفاده‌ی روزمره معمولاً از گرم و سرد شدن پیاپی است و علتش قابل تشخیص نیست، پس گارانتی شامل آن نمی‌شود. برای عمر بیشتر شیشه، آن را فقط روی بدنه‌ی سرد تمیز کنید.

مرجوعی در صورت آسیب یا ایراد: اگر بخاری هنگام ارسال آسیب ببیند یا ایراد کارخانه‌ای داشته باشد، می‌توانید آن را مرجوع کنید.

سوالات متداول

آیا بخاری هیزمی را می‌توان در آپارتمان نصب کرد؟

فقط در صورتی که بتوانید دودکش مستقلی تا بالای بام ساختمان اجرا کنید. بیشتر آپارتمان‌ها چنین مسیری ندارند. اتصال لوله‌ی بخاری به هواکش آشپزخانه یا کانال‌های مشترک ساختمان خطرناک است. پیش از خرید، از موافقت مدیریت ساختمان هم مطمئن شوید.

دودکش را هر چند وقت یک بار باید تمیز کرد؟

دست‌کم سالی یک بار، پیش از شروع فصل سرما. اگر بخاری تمام فصل روشن است یا گاهی هیزم نیمه‌خشک می‌سوزانید، دودکش را میانه‌ی فصل هم بررسی کنید. کم شدن کشش، برگشت دود هنگام باز کردن درب و سیاه شدن سریع شیشه، یعنی دودکش نیاز به تمیز کردن دارد.

چه چیزهایی را نباید در بخاری سوزاند؟

چوب رنگ‌شده یا روغن‌خورده، نئوپان و MDF، پلاستیک، کارتن چاپ‌شده و زباله را در بخاری نسوزانید. این مواد گازهای سمی آزاد می‌کنند و رسوب دودکش را چند برابر می‌کنند. برای روشن کردن آتش هم هرگز از نفت، بنزین یا تینر استفاده نکنید؛ به جای آن‌ها، هیزم ریز و خشک یا آتش‌زنه‌ی مخصوص بخاری به کار ببرید. زغال‌سنگ را فقط در صورتی بسوزانید که برای آن مدل بخاری مجاز اعلام شده باشد، چون حرارتش از هیزم بیشتر است و به بدنه آسیب می‌زند.

آیا می‌توانم شب بخاری را روشن بگذارم و بخوابم؟

بخاری روشن را بدون مراقبت رها نکنید و هرگز آن را در اتاق خواب روشن نگذارید. اگر بخاری در فضای نشیمن روشن می‌ماند، دودکش سالم است و هشداردهنده‌ی مونوکسید کربن دارید، پیش از خواب هیزم زیادی در آتشدان نگذارید. مهم‌تر از همه: هیچ‌وقت دریچه‌ی هوا یا دریچه‌ی دودکش را برای ماندن آتش تا صبح کاملاً نبندید. آتشی که هوای کافی ندارد، مونوکسید کربن بیشتری تولید می‌کند و این گاز به جای دودکش، وارد خانه می‌شود.

خاکستر بخاری را کجا خالی کنم؟

خاکستر را در سطل فلزی درب‌دار بریزید و سطل را بیرون از خانه، دور از هیزم و مواد قابل اشتعال بگذارید. خاکستری که سرد به نظر می‌رسد، ممکن است تا چند روز زغال داغ در خود داشته باشد. هرگز خاکستر را در سطل پلاستیکی یا کیسه‌ی زباله خالی نکنید.